Hand with thumb up gesture colored in great britain national flag as symbol of excellence, achievement, good, - useful for tourism and touristic advertising and also current positive political, cultural, social management of state or country

Język angielski – Okresy warunkowe

Let`s learn Conditionals at last

Moment, w którym nauczyciel wchodzi do klasy i oznajmia: „Dzisiaj porozmawiamy o tzw. Conditionalach” (w spolszczonej wersji: o okresach warunkowych), w wielu klasach wywołuje zbiorowy wysyp gęsiej skórki nawet u tych uczniów, którzy nie mają pojęcia, czym te okresy warunkowe są!

Czym są okresy warunkowe?
Można powiedzieć, że są to takie zdania, które oznaczają, jeżeli jakiś warunek zostanie spełniony, to wtedy będzie jakiś skutek.

Najprostszy, czyli Conditional zerowy
„Zerowy” w tym wypadku oznacza, że trzeba włożyć dokładnie zero wysiłku, żeby wiedzieć, jak i kiedy tę konstrukcję stosować – odpowiada ona bowiem dokładnie podobnym konstrukcjom w naszym ojczystym języku i stosujemy ją, mówiąc o czymś, co zawsze jest prawdą (szczególnie tyczy się to praw fizyki czy chemii), np.:

  • Water boils when you heat it to 100°C. – Woda gotuje się, jeśli podgrzejesz ją do temperatury 100°C.
  • When you get off at the first stop, you see the bank. – Kiedy wysiadasz na pierwszym przystanku, widzisz bank. (Zawsze – nie jest to dla Ciebie żadnym zaskoczeniem!)

Konstrukcja zerowego okresu warunkowego:

(If / When) + podmiot + Present Simple, podmiot + Present Simple

I okres warunkowy, tzw. I Conditional

Pierwszego okresu warunkowego używamy, kiedy czynność jest realna, kiedy coś się wydarzy, kiedy inna rzecz (pod warunkiem, że inna czynność) – się wydarzy. W wypadku tego okresu zasada jest prosta, wystarczy zapamiętać krótkie zdanie:

Po:

  • if / when / as soon as (zaraz po tym jak),
  • unless (chyba że; jeśli nie),
  • until (dopóki),
  • before (zanim),
  • after (po)

NIE STOSUJEMY WILL / WON`T, a więc po tych słowach zawsze występuje czas teraźniejszy, nigdy przyszły!

Przeciwnie do zerowego okresu warunkowego, kiedy wszystko w zdaniu jest dokładnie tak jak w języku polskim, tu mamy do czynienia z sytuacją, w której po polsku zdanie jest ewidentnie w czasie przyszłym, a po angielsku – w czasie teraźniejszym (po polsku: Kiedy wrócę, a po angielsku: Kiedy wracam!).

Konstrukcja I okresu warunkowego:

(If/When – ew. pozostałe słówka z listy) + podmiot + czas teraźniejszy, podmiot + will / won`t (w drugiej części zdania!)

Wygląda skomplikowanie? Uprośćmy to na własny użytek:

Po „if”/ „when” jest czas teraźniejszy, a w drugiej części zdania przyszły (Future Simple).

Oto przykłady:

  • Jeśli będzie padał deszcz, zostanę w domu.

If it rains (!), I will stay at home.

  • Kiedy on wróci, zadzwoni do ciebie.

As soon as he comes back, he will call you.

Uwaga!
Nie ma znaczenia kolejność zdań, ważne jest tylko, żeby po „słówku conditionalowym” (if, when, as soon as itd.) NIE BYŁO CZASU PRZYSZŁEGO.  Zatem zdanie „Co zrobisz, kiedy się dowiesz?” będzie brzmiało w języku angielskim następująco:

What will you do (!) when you find out?

Zwróć uwagę, że po “when”, zgodnie z zasadą, jest czas teraźniejszy. W drugiej części zdania, która w tym przypadku jest pierwszą, ponieważ przestawiono kolejność, jest normalnie „will”.

 

II okres warunkowy, tzw. II Conditional

II Conditional odnosi się do sytuacji nierealnych. Często określa się go jako typowe „gdybanie”, na przykład:

Gdybym wygrał w totka, kupiłbym sobie jacht.

Nikt nie powiedział, że nie można wygrać w totka, ale jest to, delikatnie mówiąc, mało prawdopodobne, stąd użycie trybu przypuszczającego („wygrałbym”). Do takich właśnie zdań stosuje się w języku angielskim II Conditional. Niekoniecznie coś jest niemożliwe, ale – nie jest zbyt prawdopodobne.

Konstrukcja II okresu warunkowego:

If + podmiot + Past Simple (!), would + I forma (bezokolicznik)

Typowym zdaniem na II Conditional jest zdanie: Na twoim miejscu zrobiłbym (to i to).

Oto przykład:

  • Na twoim miejscu nie jechałbym tam. Po angielsku brzmi ono:

If I were you (!) I wouldn`t go there.

Tu również kolejność nie ma znaczenia, dlatego zdanie może brzmieć:

I wouldn`t go there if I were you.

Uwaga!

Czasami to, czy wybierzemy I czy II okres warunkowy, zależy tylko od intencji zdającego, od tego, czy uważa daną czynność za bardziej czy mniej prawdopodobną. Oto przykład:

If it rains, I won`t have a party in the garden. – Jeśli będzie padało (mówiący te słowa dopuszcza tę możliwość jako bardzo prawdopodobną – jego zdaniem może padać), nie zorganizuję imprezy w ogrodzie.

If it rained, I wouldn`t have a party in the garden. – Gdyby padało (ale raczej, zdaniem mówiącego, nie będzie!), nie organizowałbym imprezy w ogrodzie.

 

III okres warunkowy, tzw. III Conditional

Używamy go, gdy wyrażamy żal. Jest to takie trochę gdybanie poniewczasie, bo gdybamy, co by się stało kiedyś (!), gdybyśmy coś innego zrobili… również kiedyś (!). Choć pasowałoby tu powiedzenie „Co się stało to się raczej nie odstanie”, w przypadku III okresu warunkowego chodzi właśnie o to. A więc obie czynności są w przeszłości.

Oto przykład:

If I hadn`t met this bad guy, I wouldn`t have stolen that car.

Gdybym nie spotkał (wtedy!) tego łobuza, nie ukradłbym (wtedy) tamtego samochodu.

A więc obie czynności wydarzyły się „wtedy”!

 

Konstrukcja III okresu warunkowego:

If + podmiot + Past Perfect (had + III forma), would have /wouldn`t have + III forma

 

Okresy warunkowe mieszane

Sama ich nazwa budzi wśród wielu uczniów mieszane uczucia, a niekiedy nawet przerażenie. Tymczasem naprawdę nie są one takie straszne. Ba, są dość… logiczne!

Najczęściej „mieszamy” III Conditional z II. Kiedy tak się dzieje? Wtedy, kiedy gdyby coś wydarzyło się w przeszłości (III Conditional!), coś innego wydarzyłoby się teraz (II Conditional, bo w III też wydarzyłoby się w przeszłości, a nie teraz!)

Przykład:

If I hadn`t met this bad guy, I wuldn`t be in prison now.

Jeśli (wtedy) nie spotkałbym tego łobuza (III Conditional, bo wtedy), teraz (!) nie siedziałbym w więzieniu (II Conditional, bo teraz).

Wiesz już?

  1. Wpisz właściwe formy czasownika w podanych zdaniach.
  2. If I ………………………… (be) in the USA in the 60s, I ………………………….. (start) studies there. Unfortunately, I was in Germany then.
  3. What ……………………… (you/do) after you ……………………. (leave) secondary school?
  4. What ………………………….. (you/do) if you …………………….. (find) a lot of money in the street?
  5. If she ……………………… (apply), she ………………………… (get) the job, but she didn`t try.
  6. When I …………………. (drink) milk, I ……………… (get) a rash. I`m allergic to dairy products.
  7. If I ……………………….. (be) you, I ……………………… (not go out) with that guy. He`s suspicious for me.
  8. I ………………………… (not tell) anybody if you ……………………… (not want) me to do it.
  9. If I …………………… (can) drive, I ……………………… (visit) a lot of countries. It`s my dream to learn how to drive.
  10. I always ……………….. (cough) when I ……………………. (not wear) a warm coat.
  11. If I …………………. (be) in her shoes I …………………… (start) working as soon as possible. She should help her parents.
  12. She ………………………….. (call) her cousin as soon as she …………………. (find) her mobile in her handbag.
  13. They ………………………. (not call) the police if their neighbours…………… (not make) such a terrible noise but they behaved in such a terrible way that the police had to come.
  14. When you ………………………… (press) the button, the machine ……………… (work). That`s how it works.
  15. I`m sure I ……………………….. (not feel) better unless I ……………………….. (go out).
  16. After I ………………………….. (finish) washing up, I ………………………. (go) for a walk with you, I promise.
  17. If I …………………… (not answer) that phone 3 years ago, I ………………….. (not have) problems now.

KEY:

  1. had been, would have started (III okres warunkowy, ponieważ obie czynności odnoszą się do przeszłości)
  2. will you do, leave (I okres warunkowy, ponieważ to, że ktoś opuści w końcu szkołę, jest bardzo prawdopodobne)
  3. would you do, found (to jest „gdybanie”, raczej nie chodzimy po ulicy i nie znajdujemy na niej ciągle pieniędzy)
  4. had applied, would have got (obie czynności odnoszą się do przeszłości)
  5. drink, get (to zerowy okres warunkowy, bo osoba uczulona zawsze dostaje wysypki, kiedy pije mleko)
  6. were, wouldn`t go out (to typowy dla II okresu warunkowego zwrot: Na twoim miejscu…)
  7. won`t, don`t want (Nie powiem nikomu, jeśli nie chcesz)
  8. could, would visit (To jest „gdybanie”, a więc II okres warunkowy)
  9. cough, don`t wear (to się dzieje zawsze, jest regułą)
  10. If I were, I would start (zwrot „be in somebody`s shoes” oznacza to samo co „If I were you” i jest typowy dla II okresu warunkowego)
  11. will call, finds
  12. wouldn`t have called, hadn`t been making (zdanie odnosi się do sytuacji przeszłej. Sąsiedzi wezwali policję, bo inni sąsiedzi zachowywali się głośno. Policja przyjechała, a więc to już się stało, w przeszłości).
  13. press, works (to się dzieje naturalnie, zawsze)
  14. won`t feel, go out
  15. finish, I will go
  16. hadn`t answered, wouldn`t have (to jest okres warunkowy mieszany, odebranie telefonu było w przeszłości, ale problemy są teraz)

 

0 odpowiedzi

Zostaw odpowiedź

Chcesz przyłączyć się do dyskusji ?
Zrobisz to wypełniając poniższy formularz.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *